De stemmer

Speel één snaar. De rij notennamen bovenaan toont de noot, en de meter eronder hoe ver die van zuiver zit.

Een snaar stemmen

1. Tik op de naam bovenaan, Gitaar · Standaard onder Stemmen, en kies je instrument en stemming in Wat ga je stemmen?.
2. Speel één snaar en laat hem doorklinken.
3. Draai aan de stemknop zoals het woord onder de meter zegt, Strakker of Losser, tot de naald in de groene zone bovenaan staat en het woord Zuiver zegt.

De naald slaat naar links uit als de snaar te laag is en naar rechts als hij te hoog is, langs een schaal met een streep om de 10 cent, tot een halve toon naar elke kant, en vlak bij de noot een streepje voor elke cent. Het woord en het hele scherm kleuren zacht amber als de snaar ver ernaast zit, lopen naar groen als hij dichtbij komt, en worden groen zodra hij zuiver is, de naald ook. Liever een andere weergave? In Instellingen → Meter kies je de naald (Klassiek), een waaier van lampjes (Lichtboog) of een Stroboscoop.

Je snaren staan op een rij onderaan, en om de snaar die Twangle hoort staat een ring, in dezelfde kleur als het woord. Twangle vindt zelf welke snaar je speelt. Wil je bij één snaar blijven, tik er dan op: hij krijgt een slotje, Twangle zegt Speel de A2-snaar en luistert alleen naar die. Tik er nog eens op om Twangle weer zelf te laten kiezen.

Hoe ver ernaast: cents

Een cent is een honderdste van een halve toon, de stap van de ene fret naar de volgende. Onder het woord laat Twangle zien hoeveel cent die ernaast zit, bijvoorbeeld 12 cent te laag of 8 cent te hoog. Weet je al welke kant je op moet draaien? Zet Instellingen → Onder de meter op Cent: dan staan de cents groot op de plek van het woord, −12 of +8, en Zuiver blijft gewoon staan.

Een noot telt als zuiver binnen 5 cent. Wil je het strenger, zet dan Instellingen → Precies stemmen aan (Instellingen is het tandwiel linksboven): dan is het binnen 2 cent. In Instellingen kun je de telefoon ook kort laten trillen als een noot zuiver is. Net begonnen met stemmen? Zet Instellingen → Gestemde snaren afvinken aan: elke snaar krijgt een vinkje zodra die zuiver is, en Zuiver. Speel maar. verschijnt als ze er allemaal een hebben.

Snaren of elke noot

Wat ga je stemmen? kiest ook hoe Twangle luistert. Met een instrument en stemming gekozen vergelijkt Twangle wat je speelt met de snaren van je stemming, en toont ze onderaan; met Gestemde snaren afvinken aan houdt elke snaar die je zuiver hebt gekregen sinds je het stemapparaat opende een vinkje, zodat je ziet welke klaar zijn, tot je die weer duidelijk vals speelt. Elke noot, de schakelaar onderaan, benoemt elke noot, voor een instrument dat Twangle niet kent, of voor je stem; de naam bovenaan zegt dan Elke noot.

Je stemming

Wat ga je stemmen? toont de gangbare stemmingen van elk instrument: voor de gitaar Standaard, Drop D, DADGAD, open stemmingen en meer. Met Lager met, onderaan, zet je elke stemming tot 2½ toon lager. Met Nieuwe stemming, aan het eind van de lijst, maak je een eigen stemming.

Stemmen op gevoel

Met Stemmen op gevoel aan tikt de telefoon zolang de stemmer een snaar hoort, zodat je kunt stemmen zonder naar het scherm te kijken. Eén tik: strakker. Twee tikken: losser. De tikken komen sneller naarmate de snaar dichterbij komt, dan zegt één lange trilling dat hij zuiver is, en blijft de telefoon stil zolang de snaar zuiver blijft. Sla opnieuw aan, of speel de volgende snaar, en de tikken beginnen opnieuw.

Zet het aan bij Instellingen → Tijdens het stemmen → Stemmen op gevoel. Met TalkBack aan staat het vanzelf aan, tot je het zelf instelt. De tikken maken geen geluid, dus ze storen nooit wat de stemmer hoort. Je voelt ze het best met de telefoon in je zak of op schoot, niet op tafel. Op het horloge komen dezelfde tikken op je pols.

Op het gehoor stemmen

Houd de knop van een snaar vast om de noot te horen, met de klank van je eigen instrument: een getokkelde snaar voor de gitaar, een gestreken snaar voor de viool. Hij klinkt ongeveer vier seconden; tik op een snaar om hem eerder te stoppen. Met de volumeknoppen van de telefoon zet je hem harder of zachter. Zolang de toon klinkt, luistert de stemmer niet, dus hij stemt nooit op zichzelf.

Samen spelen

De meeste muziek stemt de A boven de middelste C, A4, op 440 Hz. Orkesten stemmen vaak op 442 Hz, barokensembles op 415 Hz. Je stelt het in bij Instellingen → Stemtoon (A4), van 415 tot 466 Hz. Alles volgt die stemtoon: de stemmer, de referentietonen en de andere functies.

Als hij je niet goed hoort

Dan zegt de stemmer dat onder de meter: Speel wat harder, Te veel lawaai, leg de telefoon dichterbij of Te hard, leg de telefoon verder weg. Houd de telefoon bij je instrument, weg van ander geluid, en laat de snaar doorklinken in plaats van hem steeds opnieuw aan te slaan.

Voor wie het wil weten: hoe Twangle een noot hoort

Een getokkelde snaar herhaalt vele keren per seconde dezelfde golf. Ongeveer 47 keer per seconde neemt Twangle het nieuwste geluid van de microfoon (de laatste 85 milliseconden, twee keer zo lang voor lage snaren zoals die van een bas) en zoekt hoe lang het duurt voordat de golf zich herhaalt, met de YIN-methode van Alain de Cheveigné en Hideki Kawahara (2002). Die tijd geeft de frequentie, en de frequentie geeft de noot en hoeveel cent die ernaast zit. Twangles eigen tests houden dat binnen één cent op testtonen.

Een nieuwe noot verschijnt pas als een paar metingen het eens zijn, en de meting wordt afgevlakt zodat die niet trilt, zonder achter je stemknop aan te lopen.

Voor wie het wil weten: waarom Twangle de onbewerkte microfoon vraagt

Voor bellen en video poetst een telefoon het geluid van de microfoon op: hij trekt het volume gelijk en haalt weg wat hij voor ruis houdt. Dat poetsen verandert de golf van een noot, zodat de toonhoogte verkeerd kan uitkomen en een uitstervende noot kan verdwijnen. Twangle vraagt Android om het onbewerkte geluid van de microfoon, of, op telefoons die dat niet bieden, het geluid voor spraakherkenning met het poetsen uit.

Het geluid wordt alleen geanalyseerd, zolang de stemmer op het scherm staat. Het wordt nooit opgenomen, bewaard of verstuurd: Twangle heeft geen toestemming om internet te gebruiken.