Metronoom

Strak de maat van 30 tot 250 tellen per minuut, in zes maatsoorten, met vier klikgeluiden en, als je wilt, zachtere klikken tussen de tellen. Hij kan ook naar een nummer luisteren en het tempo voor je vinden.

De metronoom starten

1. Tik op het tabblad Metronoom.
2. Stel het tempo in, het grote getal bovenaan: sleep de liniaal eronder opzij (naar links voor sneller; geef hem een zwiep om ver te gaan), tik op een streepje om daarheen te springen, of tik op − en + naast het getal voor één tel per minuut langzamer of sneller. Onder het getal staat de Italiaanse naam van het tempo, van Grave tot Prestissimo; 120 is Allegro.
3. Kies onder de lichtjes de tellen per maat: 2/4, 3/4, 4/4, 5/4, 6/8 of 7/8.
4. Tik op Start, de grote knop onderaan. De lichtjes onder de liniaal tonen elke tel als hij klikt.

Wat je verandert, hoor je vanaf de volgende tel, dus je kunt tempo en maatsoort aanpassen terwijl hij speelt. Een nieuwe metronoom begint op 120 in 4/4.

Tik de tel

Weet je hoe snel, maar niet welk getal? Tik op Tik de tel, naast Start, in de maat van het nummer, of van de tel in je hoofd. Vanaf de tweede tik toont het getal het tempo, berekend uit hooguit je laatste zes tikken, dus één tik iets te vroeg of te laat verandert weinig. Wacht je langer dan twee seconden, dan begint de volgende tik opnieuw.

Luisteren: het tempo van een nummer

1. Speel het nummer in de buurt af, op een speaker of een andere telefoon. Tik op Luisteren, de ronde knop met de microfoon rechts in de regel onder de lichtjes. De eerste keer vraagt Twangle om de microfoon.
2. De klikken pauzeren, zodat de microfoon alleen het nummer hoort. Naast de knop staat Luisteren…, daarna het tempo waar hij naartoe gaat. De knop toont nu een stopvierkantje: tik erop om te stoppen met luisteren.
3. Zodra hij het zeker weet, binnen 15 seconden, toont een ballon wat hij heeft Gehoord. Kies half, zoals gehoord of dubbel als het nummer twee keer zo langzaam of snel aanvoelt, en tik op Gebruiken, of op Niet nu om je eigen tempo te houden.

Muziek zonder vaste tel geeft Geen duidelijk ritme gehoord, met Opnieuw; heeft een gesprek of een andere app de microfoon, dan staat er Microfoon is bezet. De microfoon staat alleen aan zolang hij luistert, en er wordt niets opgenomen.

Maatsoorten en accenten

De eerste tel van de maat klikt hoger en harder, en zijn lichtje is het grootst. Langere maten worden op de gebruikelijke manier in groepen verdeeld, en het begin van elke volgende groep krijgt een middelste accent:

• 2/4, 3/4, 4/4: alleen tel 1.
• 5/4: 3 + 2, dus ook tel 4 (zoals in Take Five).
• 6/8: 3 + 3, dus ook tel 4.
• 7/8: 2 + 2 + 3, dus ook tel 3 en 5.

In 6/8 en 7/8 klikt de metronoom elke achtste noot, en het tempo telt die klikken, zoals de meeste oefenmetronomen doen.

Het klikgeluid

Kies in het optiepaneel (⋯ rechtsboven) onder Geluid het woodblock (het eerste), de koebel, de claves of de rimclick. Staat hij stil, dan speelt een keuze één maat, zodat je hem hoort; speelt hij, dan klinkt het nieuwe geluid vanaf de volgende tel. Trillen op de tel, de ronde knop met een trillend telefoontje links in de regel onder de lichtjes, laat de telefoon bij elke klik trillen, harder op tel 1: handig met een koptelefoon op, of voor een tel die je kunt voelen. Staat het aan, dan is de knop gevuld.

Klikken tussen de tellen

Om een slagpatroon of je aanslag gelijkmatig te houden, of om triolen te voelen, kan de metronoom zachtere, lagere klikken tussen zijn tellen toevoegen. Kies in het optiepaneel onder Tussen de tellen geen (één noot, de eerste), achtsten (twee noten), triolen (drie noten met een 3) of zestienden (vier noten). Net als bij de geluiden speelt een keuze één maat als hij stilstaat, en klinkt ze vanaf de volgende tel als hij speelt. De lichtjes tonen ze ook: een klein stipje voor elke klik tussen de genummerde streepjes van de tellen, zodra je kiest, dus triolen staan al in groepjes van drie voor je start. Elk klein lichtje licht zacht op als zijn klik klinkt (komen ze te snel om te volgen, boven 200 tellen per minuut in zestienden, dan lichten alleen de tellen op). Het trillen blijft op de tellen. Klinken er klikken tussen de tellen, dan toont de regel onder de lichtjes hun noot.

In 6/8 en 7/8 is een klik al een achtste noot, dus daar kies je geen of twee klikken per tel, en dat zijn zestienden; triolen en zestienden zijn grijs. Koos je een van die twee in een andere maatsoort, dan spelen 6/8 en 7/8 alleen de tellen, en je keuze komt terug als je teruggaat.

De tempotrainer

Een snelle passage leer je meestal door langzamer te beginnen en beetje bij beetje te versnellen. Zet de Tempotrainer aan met de schakelaar op zijn regel in het optiepaneel; de eerste keer opent hij zijn instellingen, ingevuld vanaf het tempo: Begintempo en Doel (met − en +, in stappen van 5), de Stap (+1, +2, +5 of +10 tellen per minuut) en hoeveel Maten elke stap duurt (1, 2, 4 of 8). Tik op de regel om ze te veranderen; tik ernaast of druk op Terug om ze te sluiten. Staat hij aan, dan staat wat hij doet ook tussen de twee ronde knoppen onder de lichtjes; tik erop om zijn instellingen te veranderen of hem uit te zetten.

Druk op Start: de metronoom speelt vanaf het begintempo en gaat op de eerste tel van een maat een stap sneller tot je doel, en houdt dat dan vast. Het getal en de liniaal lopen mee, een stipje onder de liniaal wijst het doel aan, en de trainer zegt daar bijvoorbeeld 95 → 120 · +5 over 2 maten, daarna Op het doel · 120 BPM. Stop en Start beginnen weer bij het begintempo. Verander je zelf het tempo, met de liniaal, − of +, Tik de tel of Luisteren, dan stopt de trainer en blijft het tempo waar het was.

Goed om te weten

• Hij speelt over muziek uit een andere app heen, zonder die zachter te zetten of te pauzeren, dus je kunt oefenen met een begeleidingstrack.
• Het mediavolume van de telefoon bepaalt hoe hard hij klinkt. Het scherm blijft aan zolang hij speelt.
• Hij stopt vanzelf als je gebeld wordt, als je de koptelefoon uittrekt en als je naar een andere functie of een ander tabblad gaat.
• Met TalkBack is de liniaal een schuifregelaar (Tempo) en worden de maatsoorten in woorden gezegd, Vierkwartsmaat.

Voor wie het wil weten: hoe hij de maat houdt

Een metronoom die afgeronde tussenpozen optelt, loopt bij elke tel een beetje uit. Twangle rekent uit waar elke tel in het geluid zelf valt, geteld vanaf het moment dat het tempo werd ingesteld, tot op een halve sample (ongeveer een honderdste milliseconde). Tien minuten op 120 tellen per minuut op een Xiaomi 12X eindigden binnen 0,02 milliseconde van een perfecte klok.

De klikken worden door de app gemaakt, niet opgenomen. Het woodblock is een aangeslagen houten staaf, met zijn twee tonen in de verhouding die zo'n staaf heeft (naar het boek van Fletcher en Rossing over muziekinstrumenten); koebel, claves en rimclick worden aangeslagen zoals Chaigne en Doutaut (1997) een hamer op een staaf beschrijven: een hardere slag is korter, dus luider en helderder. Elke maat klinkt precies hetzelfde, op elke telefoon.

Voor wie het wil weten: hoe Luisteren de tel vindt

Ongeveer 200 keer per seconde meet Twangle hoeveel het geluid plots toeneemt, in banden van laag tot hoog: een drumslag of een aanslag geeft een piek. Daarna zoekt hij de afstand waarop die pieken zich herhalen in de laatste acht seconden, en probeert elk heel tempo van 30 tot 250 (naar Scheirer, 1998, en Ellis, 2007). Een nummer dat bij één tempo past, past ook bij het dubbele en het halve, dus kiest hij het niveau waarop de tellen ertussen duidelijk zwakker zijn. Een tempo heet stabiel zodra het vier seconden binnen één tel per minuut blijft.